Spór między diakonem Witem a władzami kościelnymi – spór, który toczył się między diakonem Witem a władzami kościelnymi, najpierw w Polsce, a później w Rzymie przed papieżem.
Historia sporu Diakon Wit pod koniec XII w. został pozbawiony stanowiska w Kościele krakowskim i posiadanego od 23 lat beneficjum. Stało się tak dlatego, że zarzucono mu popełnienie tzw. bigamii sukcesywnej, czyli zawarcia powtórnego małżeństwa. Walka o celibat w Kościele polskim w XII i XIII w. wyrażała się początkowo w przyjęciu zakazu zawierania przez duchownych ponownych małżeństw. Stan faktyczny sprawy był następujący: diakon Wit przez sześć lat współżył i prowadził gospodarstwo z pewną kobietą, po śmierci której zawarł kolejne małżeństwo. Legat papieski oskarżył diakona Wita przed biskupem krakowskim Pełką o to, że dopuścił się bigamii sukcesywnej i nakazał odebranie mu posiadanych dóbr i stanowiska.
Spór między diakonem Witem a władzami kościelnymi trafił ostatecznie do Rzymu. W swej obronie diakon Wit relacjonował fakty papieżowi: prawdą było, że przez sześć lat mieszkał z pewną kobietą, a po jej śmierci powtórnie się ożenił.