Joanna Wawrzyniak (ur. 1975) – polska historyczka i socjolożka, wykładowczyni Uniwersytetu Warszawskiego.

Życiorys Joanna Wawrzyniak w 1999 uzyskała tytuł magistra historii na Uniwersytecie Warszawskim, zaś rok później Master of Arts nauk politycznych na Uniwersytecie Środkowoeuropejskim w Budapeszcie. W 2007 doktoryzowała się w Instytucie Socjologii UW w dyscyplinie nauk humanistycznych, specjalność – socjologia historyczna, na podstawie napisanej pod kierunkiem Marcina Kuli pracy Ofiary, męczennicy i bohaterowie II wojny. Studium dynamiki pamięci społecznej na przykładzie organizacji kombatanckiej ZboWiD. W 2019 habilitowała się na WFiS UW w dziedzinie nauk społecznych, dyscyplina – nauki socjologiczne, przedstawiając dzieło Polska socjologia historyczna pamięci zbiorowej w kontekście międzynarodowym: tradycje i transformacje.

Od 2008 zawodowo związana z Instytutem Socjologii UW (od 2020 Wydziałem Socjologii), w tym jako wicedyrektorka Instytutu (2014–2016). Założycielka Pracowni Pamięci Społecznej na UW. W roku akademicki 2018/2019 wykładała także w Europejskim Instytucie Uniwersyteckim we Florencji. Zrealizowała szereg grantów i projektów, w tym jako kierowniczka.