Charakterystyka Celem ochrony rezerwatowej jest „zachowanie mozaiki ekosystemów: torfowisk wysokich i przejściowych, jezior dystroficznych oraz borów bagiennych i lasów bukowych”. Za najcenniejsze przyrodniczo fragmenty uznano także pływające wyspy pła mszarnego, a także Jezioro Leniwe wraz z otaczającymi je małymi jeziorami dystroficznymi. Wyróżniają się również 150-letni drzewostan na siedlisku boru bagiennego z bażyną czarną oraz otaczające torfowiska szuwary z dominacją turzyc.
Teren rezerwatu ma liczne fałdy pochodzenia morenowego. Składa się on z dwóch kompleksów wodno-torfowiskowych typu bałtyckiego, zawierających łącznie kilkadziesiąt zbiorników wodnych, przedzielonych mineralnymi wyniesieniami. Torfowiska zachodniego kompleksu (z Jeziorem Leniwym) połączone są rowem melioracyjnym. Pierwotnie były to głębokie zbiorniki wodne o głębokości dochodzącej do 11 m; istniejące jeziora w obrębie rezerwatu osiągają 8 do 12 m głębokości. Samo Jezioro Leniwe było obszarem wydobycia torfu, co spowodowało oddzielanie się pła.