thumb|240px|Rodzina infanta don Luisa – bohaterowie tego zbiorowego portretu mogli być inspiracją dla Herkulesa i Omfale Herkules i Omfale () – obraz olejny hiszpańskiego malarza Francisca Goi. Przedstawia scenę mitologiczną, której bohaterami są Herkules i Omfale. Scena ma charakter humorystyczny, tematem jest zamiana tradycyjnych ról płciowych i alegoria władzy kobiet nad mężczyznami.

Okoliczności powstania Nie jest znany motyw powstania tego dzieła, ani zleceniodawca, jeżeli taki istniał. Goya namalował mitologiczną scenę z motywem humorystycznym – zawiera żart lub zagadkę stworzoną dla rozrywki klienta lub samego artysty. Poza portretami jest to jedno z nielicznych podpisanych i datowanych dzieł Goi. Wyeksponowany podpis i data na klindze miecza (FRANCISCO DE GOYA. AÑO 1784), sugerują bliską relację między artystą a klientem. Mit o Herkulesie i Omfale dawał artystom możliwość przedstawienia tematów erotycznych, zwłaszcza komedii odwrócenia tradycyjnych ról płciowych. U Goi motyw władzy kobiet nad mężczyznami pojawia się także w projektach tapiserii (np. Kukła) i serii rycin Kaprysy (np. rycina nr 73 Lepiej próżnować). Możliwe, że obraz nawiązuje do sztuki teatralnej, której bohaterem był Herkules, np.