W listopadzie 1998 rozpoczęła się największa ogólnopolska akcja protestacyjna przeprowadzona przez ZZA. W jej wyniku do końca roku wypowiedziało umowy o pracę co najmniej 1.500 anestezjologów. Nadzwyczajny Walny Zjazd Delegatów ZZA w Poznaniu 12 grudnia 1998 zobowiązał członków Związku do rozwiązywania stosunku pracy i oparcia świadczenia usług medycznych o umowy cywilnoprawne (kontrakty). Związek dążył do tego, aby anestezjolodzy zawierali te umowy z kasami chorych, a nie z placówkami opieki zdrowotnej. Tego celu nie udało się zrealizować. W lutym 1999 anestezjolodzy zaczęli powracać, zatrudniani ponownie na umowy o pracę, wielu na warunkach gorszych niż przed przystąpieniem do protestu.
W międzyczasie w Łodzi, Poznaniu i Szczecinie powstały niepubliczne Specjalistyczne Anestezjologiczne Zakłady Opieki Zdrowotnej, które nawiązywały umowy cywilnoprawne z indywidualnymi specjalistycznymi anestezjologicznymi praktykami lekarskimi, i w ich imieniu oferowały świadczenia medyczne poszczególnym zakładom opieki zdrowotnej. Z czasem jednak bardziej rozpowszechniła się forma zawierania umów kontraktowych bezpośrednio pomiędzy indywidualną specjalistyczną praktyką lekarską a zakładem opieki zdrowotnej na zasadzie konkursu ofert.