Lipka, sparmania, jeżatka (Sparrmannia) – rodzaj roślin z rodziny ślazowatych Malvaceae. Obejmuje trzy gatunki występujące w południowej Afryce (na południe od Sudanu i Erytrei, włącznie z Krajem Przylądkowym) i na Madagaskarze.

Rośliny te są uprawiane, zwłaszcza popularna jest lipka afrykańska S. africana – w krajach o klimacie chłodniejszym traktowana jako roślina pokojowa. Nazwa naukowa rodzaju upamiętnia szwedzkiego botanika Andersa Sparrmana, uczestnika drugiej podróży Jamesa Cooka.

Morfologia thumb|left|180px|Kwiat lipki afrykańskiej thumb|left|180px|Owoce lipki afrykańskiej Pokrój Krzewy i drzewa osiągające do 7 m wysokości, o korze włóknistej. Pędy są miękko owłosione, kwitnące rozgałęziają się sympodialnie. Liście Skrętoległe, zimozielone, ząbkowane na brzegu do klapowanych, stosunkowo duże i miękko owłosione – pokryte są włoskami gwiazdkowatymi i prostymi. Kwiaty Zebrane są w baldachopodobne wierzchotkowate kwiatostany wyrastające na długich szypułach naprzeciw liści. Kwiaty są obupłciowe i czterokrotne. Działki kielicha i płatki korony są w kolorze białym, wszystkie o płaskich, nie kapturkowatych brzegach. Pręciki są liczne, czasem skupione w cztery grupy, zawsze skrajne wykształcone jako prątniczki – pozbawione pylników, z nitkami falistymi lub koralikowato zgrubiałymi.