Morfologia Długość ciała do 23 cm. Głowa czarna razem z ogonem i dziobem. Kacyk plamoskrzydły jest podobny do kacyka północnego, jednak różni się od niego gołym, błękitnym płatem skóry wokół oka w kształcie łzy. Płat skórny jest bardziej barwny u dorosłych osobników niż u młodych. Na czarnych skrzydłach występuje białe pasmo. Brzuch, plecy i kuper pomarańczowe. Brak dymorfizmu płciowego.
Ekologia i zachowanie Zasiedla suche lasy kaktusowe, cierniste zarośla i inne suche siedliska. Jest to ptak dość śmiały i ciekawski.
Kacyk plamoskrzydły odżywia się owocami kaktusów, pisklętami innych ptaków i gąsienicami.
Ptak ten nie buduje torebkowatych gniazd, lecz wykorzystuje wytwory innych ptaków – np. bentewi wielkiego lub cierniaka rudoczelnego; jedynie do zajętych przez siebie gniazd dodaje np. nową wyściółkę. Samica składa 3 różowobiałe jaja z ciemnym plamkowaniem. Kacyk plamoskrzydły jest bardzo wokalny i głośny. Odgłosy przypominają flet.