Polniczka (Volatinia jacarina) – gatunek małego ptaka z podrodziny żałobników (Tachyphoninae) w rodzinie tanagrowatych (Thraupidae), zamieszkujący Amerykę Południową i Środkową oraz Meksyk. Nie jest zagrożony wyginięciem.
Taksonomia Gatunek zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w 1766 roku Karol Linneusz, nadając mu nazwę Tanagra jacarina. Holotyp pochodził z północno-wschodniej Brazylii. Obecnie gatunek umieszczany jest w rodzaju Volatinia, którego jest jedynym przedstawicielem. Wyróżnia się 3 podgatunki: V. j. splendens, V. j. jacarina i V. j. peruviensis.
Występowanie Ptak ten występuje na terenach od zachodniego i wschodniego Meksyku przez Amerykę Środkową i większość terenów Ameryki Południowej po północne Chile i północną Argentynę. Jest ptakiem osiadłym. Poszczególne gatunki zamieszkują: V. j. splendens (Vieillot, 1817) – Meksyk do Kolumbii i dalej na wschód przez Wenezuelę, region Gujana po Amazonię, także Trynidad, Tobago i Grenada, V. j. jacarina (Linnaeus, 1766) – południowo-wschodnie Peru do wschodniej Brazylii oraz na południe do północnej Argentyny, V. j. peruviensis (Peale, 1849) – zachodni Ekwador, zachodnie Peru oraz północno-zachodnie Chile.