W Niemczech znany ze stanowisk blisko doliny Renu, uznawany za gatunek zagrożony wyginięciem (EN), umieszczony na Czerwonej Liście. W Wielkiej Brytanii zaobserwowany w trzech stanowiskach; klasyfikowany jako gatunek narażony (VU). W Polsce nie tak rzadki, jednak nieczęsty, jedyny przedstawiciel swego rodzaju. Podobnie w Norwegii.
Dorosłe osobniki obserwuje się od maja do sierpnia.
Jest to pająk małej wielkości, osobniki dorosłe osiągają zwykle od 2,8 do 4,7 mm (♂) lub od 3,8 do 5,9 mm (♀).
Prosoma w różnych kolorach – od czerwonobrązowej, po brązowoczarną do brunatnej. Opistosoma szarobrązowa z 5 plamkami koloru jasnego. Na karapaksie zwykle złote włoski, u starszych osobników karapaks często „wyczesany” tzn. gładki bez włosków. Łukowate Epigyne samicy C. nocturna ma ciągłą przednią krawędź. Na odwłoku poprzeczny pas oraz złote (lub srebrne) plamki. U gładnika występują 2 warianty kolorystyczne u obu płci: czarnobrązowy oraz czerwonobrązowy ze złotymi lub srebrnymi włoskami. Nogi różnego koloru, głównie czerwonawobrązowe lub brązowe u nasady, reszta zwykle czarna.