Przedmiotem transakcji na rynku pierwotnym są dzieła sztuki w przypadku, których transakcja kupna-sprzedaży odbywa się po raz pierwszy.

W Polsce podział wpływów z uzyskanej ceny za dzieło sztuki realizowany jest zwyczajowo w stosunku 50%/50% – połowa kwoty dla artysty, połowa dla galerii. W szczególnych przypadkach podział ten następuje po odliczeniu kosztów związanych z wytworzeniem dzieła. Podział taki wynika z faktu, że umowy, które galerie sztuki podpisują z artystami, przewidują ponoszenie przez nie wszystkich kosztów związanych z promocją artysty i jego dzieł oraz często związanych z realizacją zadań twórczych artysty, w zamian za wyłączne jego reprezentowanie i wyłączną sprzedaż dzieł wytworzonych przez tego artystę.

Funkcje pierwotnego rynku dzieł sztuki w Polsce ekonomiczna – inwestycyjna oraz alokacyjna kapitału,

rozwojowa – zapewnia możliwości rozwojowe młodym artystom – umowa wyłączności i wyłączna reprezentacja artysty przez galerię sztuki umożliwia artystom poświęcenie się realizowaniu zadań twórczych oraz rozwojowi osobistemu,

promocyjna – komercyjne galerie sztuki jako instytucje kultury związane najczęściej z artystami żyjącymi, przez swoje działania promocyjne, często o zasięgu międzynarodowym promują kulturę i sztukę polską,