Spółdzielnia rolników są dobrowolnymi zrzeszeniem osób fizycznych lub prawnych: prowadzących gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym lub prowadzących działalność rolniczą w zakresie działów specjalnych produkcji rolnej, będących producentami produktów rolnych lub grup tych produktów lub prowadzących chów lub hodowlę ryb; niebędących rolnikami, prowadzących działalność w zakresie przechowywania, magazynowania, sortowania, pakowania lub przetwarzania produktów rolnych lub grup tych produktów.
Zasady tworzenia spółdzielni rolników Spółdzielnię rolników może utworzyć 10 osób będących rolnikami, które mogą z kolei zakładać związki spółdzielni rolników, prowadzące działalność w imieniu i na rzecz swoich członków.
Spółdzielnie funkcjonują co do zasady w oparciu o ustawę prawo spółdzielcze: Ustawa z dnia 16 września 1982 Prawo spółdzielcze., jednak statut spółdzielni rolników zawiera dodatkowo regulacje dotyczące co najmniej: warunków przyjmowania do spółdzielni rolników członków będących rolnikami oraz podmiotów niebędących rolnikami; wskazanie minimalnego okresu członkostwa w spółdzielni rolników, który nie może być krótszy niż rok obrotowy; wskazanie terminu składania przez członka spółdzielni rolników informacji o zamiarze wystąpienia ze spółdzielni rolników, który nie może upływać później niż 3 miesiące