Zależność od wiedzy o związkach przyczynowych odróżnia wnioskowania instrumentalne od operacji opartych wyłącznie na stosunkach między treścią norm. Samo stwierdzenie użyteczności, dogodności albo większej skuteczności określonego środka nie jest wystarczające do zastosowania dyrektywy instrumentalnego nakazu lub zakazu. Dyrektywy te odwołują się odpowiednio do warunku koniecznego albo warunku wystarczającego.
Funkcja w systemie prawa
Reguły instrumentalnego nakazu i instrumentalnego zakazu umożliwiają ustalanie norm dotyczących zachowań koniecznych dla realizacji obowiązków prawnych oraz zachowań, które realizację tych obowiązków udaremniają. Bez przyjęcia tego rodzaju reguł każdy taki obowiązek musiałby zostać uzupełniony przez wyraźnie sformułowane normy odnoszące się do wszystkich koniecznych środków jego realizacji i wszystkich zachowań wystarczających do jej uniemożliwienia.
Norma wyprowadzona instrumentalnie nie staje się jednak przez to normą szczególnego rodzaju ze względu na swoją budowę. Instrumentalny jest sposób uzasadnienia jej obowiązywania oraz relacja łącząca ją z normą-przesłanką. Norma-konsekwencja pozostaje normą nakazującą albo zakazującą określonego zachowania.