Przyroda Podłoże akwenów jest piaszczyste, przy czym w suchszych miejscach zalegają substancje organiczne (kwaśne torfy i brunatne butwiny) porośnięte przez nasadzane sośniny oraz zarośla brzozowe z wierzbą uszatą i szarą. Obszary częściej podtapiane zajmują płytkie torfowiska przejściowe z roślinnością klas: Scheuchzerio-Caricetea fuscae i Oxycocco-Sphagnetea (ta druga w mniejszości).
Średni roczny poziom opadów atmosferycznych wynosi tutaj 600 mm, a średnia temperatura roczna 7,5 °C. Minimalna temperatura zanotowana na stawach wyniosła –35 °C, a maksymalna 36 °C.
Teren jest cenny przyrodniczo, przede wszystkim z uwagi na obfitą i rzadką faunę. Występują tu cenne gatunki motyli, ważek, mrówek i ptaków wodno-błotnych, m.in. bocianów, czapli, błotniaka stawowego oraz mewy śmieszki. Występuje tu padalec, żmija, zaskroniec, rzekotka drzewna, karczownik, badylarka, orzesznica, nornica ruda, kuna i łoś.
Zespół akwenów prawdopodobnie stanowi jedyny w Polsce przykład przekształcenia się, w wyniku długotrwałego odłogu, środowiska całkowicie zmienionego ręką ludzką w naturalny zespół rzadki w skali krajowej, a nawet europejskiej. W związku z tym w latach 90.