mały|Proklamacja, w wyniku pronunciamiento, króla Alfonsa XII przez Brygadę Daban, której dowodcą był generał Martínez Campos (29 grudnia 1874) Pronunciamiento – hiszpańska i południowoamerykańska odmiana zamachu stanu, obecna także w praktyce niektórych przewrotów politycznych w Afryce. W jego wyniku rządy przejmowane są bezpośrednio przez wojsko, a rolę przywódcy odgrywa przewodzący armiąMarek Bankowicz, Zamach stanu: pojęcie i konteksty, w: Politeja, nr 1/2007, s. 138-140, ISSN 1733-6716.
Hiszpania Hiszpańska wersja pronunciamiento miała formę mocno zrytualizowaną. Proces rozpoczynał się rozsiewaniem pogłosek o mniej lub bardziej osadzonym w faktach niezadowoleniu społeczeństwa z panujących rządów. Następnym krokiem było zawiązanie spisku i rozdzielenie zadań oraz ról w przyszłym państwie (rząd i wojsko). Ostatnim etapem było wezwanie wojska, w tym zwłaszcza oficerów, do wystąpienia przeciw aktualnej władzy. Odwoływano się do retoryki reform, wyzwolenia narodu ciemiężonego przez tyranów lub nieudaczników oraz woli ludu. Z czasem akcent przesunął się na eksponowanie dobra państwa, czy też zapewnienie ładu i porządku.