mały|Bitwa pod Olszowym Młynem (J. Sobecki) Bitwa pod Olszowym Młynem (Tartakiem, Olszakiem, Olszowem, Olszowym, Olszówką, Pątnowem, Jeziorem Gosławickim, Gosławicami) – bitwa stoczona 22 marca 1863 roku pod Olszowym Młynem, między powstańcami styczniowymi a RosjanamiKrzysztof Gorczyca, Michał Górny, Krzysztof Płachciński, Szlakiem partii Kazimierza Mielęckiego 1863 – Studium Historyczno-Archeologiczne, Muzeum Okręgowe w Koninie, Konin 2022, s. 286–304, .Praca zbiorowa pod redakcją Zbigniewa Chodyły, Dzieje Kazimierza Biskupiego, Wydawnictwo Apeks, Kazimierz Biskupi – Konin 2001, s. 156, 1..
Przed bitwą Ponad dwa tygodnie od przegranej bitwy pod Dobrosołowem oddział Kazimierza Mielęckiego założył obóz w lesie pod Pątnowem. W pobliskim Kazimierzu Biskupim stacjonowały jednak siły rosyjskie, którymi dowodził książę-pułkownik Emil de Sayn Wittgenstein Berlebour. Około godziny 2:00 w nocy 22 marca 1863 roku do Kazimierza Biskupiego dotarł dezerter (niemiecki ochotnik) z oddziału Mielęckiego, który poinformował Rosjan o miejscu stacjonowania powstańczego oddziału. Wittgenstein, wysłuchawszy dezertera, postanowił zaatakować. Około godziny 3:10 rosyjska kolumna wyruszyła w kierunku Pątnowa. Nieco wcześniej, bo około godziny 3:00, został ogłoszony alarm wśród powstańców, którzy godzinę później wyruszyli w stronę Olszowego Młyna.