nic nie zapowiadało jednak powtórzenia sukcesu sprzed 20 lat.

Wojska moskiewskie Armia rosyjska uderzyła w 1654 r. na Rzeczpospolitą z kilku kierunkówSikora Radosław, Nie tylko husaria, Kraków 2020, s 167.. Na Smoleńsk skierowały się główne siły (41 tys.) pod wodzą samego cara Aleksego. Na tę liczbę składało się 28 tys. wojsk nowego stroja i 12 tys. jazdy szlacheckiej oraz artyleria. Część oddziałów nieprzydatnych przy oblężeniu (kawaleria) zostało jednak skierowanych do wiązania sił litewskich.

Przebieg walk Początek oblężenia Pierwsze oddziały moskiewskie pojawiły się pod Smoleńskiem 6 lipca 1654 r. Główne siły wraz carem przybyły zaś dwa dni później. Rosjanie odcięli miasto od zewnętrznego zaplecza rozpoczynając sypanie szańców. Wykorzystano także pozostałości tych z lat 1632–1634Haratym 2020, s 62.. Obrońcy, mimo wysiłków nie zdołali temu zapobiec. Początkowo strona rosyjska prowadziła głównie ostrzał artyleryjski. Powodował on znaczne uszkodzenia fortyfikacji, przez co obrońcy stworzyli zapobiegawczo drugą linię obrony wewnątrz twierdzy (często kosztem należących do mieszkańców budynków)Haratym 2020, s 63.. W trakcie oblężenia atakujący starali się wykonać podkopy pod fragmentami murów chcąc podłożyć miny, żeby je wysadzić. Strona litewska starała się temu przeciwdziałać.