Muzeum i Ośrodek Kultury Białoruskiej w Hajnówce – jedna z najstarszych organizacji białoruskiej mniejszości narodowej w Polsce, leżąca w województwie podlaskim z siedzibą w Hajnówce. Od początku funkcjonuje jako stowarzyszenie. Zrzesza kilkadziesiąt członków oraz wolontariuszy. Jest wizytówką miasta Hajnówka, regionu i całego Podlasia. Muzeum odwiedza rocznie kilkanaście tysięcy turystów z kraju i zagranicy. Muzeum zajmuje więcej niż 2700 m² przestrzeni na ponad hektarowej działce w centrum miasta.
Historia Instytucja działa jako niezależna organizacja pozarządowa od 1984 r. Powstała z inicjatywy działaczy białoruskiej mniejszości narodowej w Polsce.
Pomysł utworzenia muzeum białoruskiego w Polsce pojawił się wśród najaktywniejszych działaczy białoruskiego środowiska w Polsce już w latach 50. XX wieku, którzy skupieni byli wówczas w jedynej w tamtych czasach organizacji białoruskiej w Polsce – Białoruskim Towarzystwie Społeczno - Kulturalnym. Poprzez stworzenie muzeum chciano zachować elementy dawnej kultury ludowej Białorusinów, która w wyniku postępujących przemian odchodziła powoli w zapomnienie.