Książka jest w dużej części zapisem prowadzonych przez bohatera rozmów na temat genezy wydarzeń, w których rozmówcy Wisłowskiego wskazują na trudne warunki materialne robotników, mówią też jednak o kulisach politycznych wydarzeń. Wypadki grudniowe mogły być wynikiem konfliktu między Baryłką, I sekretarzem PZPR, a grupą Brygadiera, który przez sprowokowanie zajść chciał usunąć Baryłkę ze stanowiska. W rozmowach nawiązuje się też wypadków Marca 1968 r., Czerwca 1956 r., lat stalinowskich, roli mniejszości żydowskiej w aparacie władzy. Ostatecznie Baryłka musiał ustąpić, jego miejsce zajął jednak nie Brygadier, lecz Oraczyk, dawniej I sekretarz Komitetu Wojewódzkiego PZPR w Katowicach.
W czasie pobytu w Degańsku Wisłowski jest pod ciągłą presją i jest zastraszany, w końcu zostaje pobity przez „nieznanych sprawców”Według Andrzeja Horubały (Kisiel – projekt Tomasz Staliński) scena ta nawiązuje do pobicia samego autora przez komunistyczne służby specjalne, do którego doszło w 1968 r.. Wraca do Warszawy przekonany o tym, że spisek przeciwko Baryłce wprawdzie istniał, głównym motorem wypadków na Wybrzeżu było jednak autentyczne niezadowolenie społeczne, spowodowane podwyżką cen tuż przez świętami Bożego Narodzenia.