Mieszkańcy opisywanego terenu często komunikują się ze sobą za pomocą dialektalnych form języka, z których jedne są bliskie do typowych dialektów, a inne – nasyconym dialektyzmami językiem półliterackim. Sytuacja językowa we wspólnotach katolickich przypomina w pewnym stopniu sytuację w centrum kulturalnych Serbów łużyckich – Budziszynie. thumb|left|„Dom Serbski” w Budziszynie, siedziba Związku Serbołużyckich Towarzystw Narodowych „Domowina” thumb|left|Winieta gazety Serbske Nowiny W przypadku większości pozostałych użytkowników języka górnołużyckiego (na terenach konfesyjnie ewangelickich) proces naturalnego przekazywania języka został przerwany. Przedstawiciele średniego i młodszego pokolenia literackiej formy języka ojczystego uczyli się wyłącznie w szkole. Serbołużyczanie stanowią mniejszość i środkiem komunikacji jest dla nich język niemiecki, a miejscowi Niemcy nie znają zazwyczaj języka serbołużyckiego. Użycie języka górnołużyckiego w życiu społecznym jest ograniczone, w szkołach język ten nauczany jest fakultatywnie jako oddzielny przedmiot. Rola języka literackiego jest bardzo niska w porównaniu z formami dialektalnymi.