thumb|Pracownia Słownika Polszczyzny XVI w. PAN w Toruniu Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk (IBL PAN) – instytut naukowyZgodnie z ustawą z d. 30 kwietnia 2010 r. o Polskiej Akademii Nauk, Dz.U. 2010 nr 96 poz. 619. Polskiej Akademii Nauk powołany 24 lipca 1948., początkowo podległy Ministerstwu Oświaty, następnie Ministerstwu Szkół Wyższych i Nauki. W 1951 Instytutowi nadano statut.. Od 1952 jest placówką Wydziału I Nauk Społecznych Polskiej Akademii Nauk; pozostając w strukturach PAN, w 1998 uzyskał osobowość prawną. Prowadzone w nim badania dotyczą głównie historii literatury polskiej, teorii literatury, historii kultury, dokumentacji literackiej i leksykografii.
Struktura organizacyjna Instytutu obejmuje pracownie badawcze (historyczno- i teoretycznoliterackie, dokumentacyjne, leksykograficzne), Centrum Informacji Literaturoznawczej oraz zespoły edytorskie i redakcyjne.
Działalność Instytutu Podstawową dziedziną badań prowadzonych w Instytucie jest historia literatury polskiej;