Tworzą je sporofile o długości 1,5–2,5 mm, trójkątne do trójkątnojajowatych, stopniowo zwężające się, ze szczytem wyciągniętym w długi włos, początkowo jasnozielone, potem żółte do jasnobrązowych, po wyschnięciu rozchylające się i odstające od osi kłosa (co ułatwia wysypanie zarodników). Gatunki podobne Widłak goździsty różni się dłuższą szypułą, na której osadzone są zwykle dwa (rzadko jeden lub trzy) kłosy zarodnionośne; szypuła ma zwykle ponad 7 cm długości i jest dłuższa od samego kłosa; liście są nieco dłuższe (4–6 mm długości); pędy wznoszące się silniej rozgałęzione (3–6 razy) i mniej lub bardziej skośne.
Biologia i ekologia Bylina o kłosach utrzymujących się przez zimę. Zarodniki uwalniane późnym latem i jesienią.
Gatunek zimno- i światłolubny, występuje na siedliskach świeżych i kwaśnych. Rośnie murawach, w lukach wśród zarośli i lasów, czasem na obrzeżach dróg. W Szkocji stwierdzony na wrzosowiskach z wrzosem zwyczajnym, kolcowidłakiem jałowcowatym i widliczem alpejskim. W Alpach rośnie w borówczyskach. Preferuje siedliska powyżej górnej granicy lasu o wystawie północnej, unika zaś wzniesień i grzbietów.