W sumie zatem chronologia przyjęta w ramach projektu odzwierciedla stare przekonanie chińskich uczonych, którzy od dawna szczycą się ciągłością swojej cywilizacji, kontrastując ją z sytuacją Egiptu czy Iraku, których mieszkańcy mieliby mieć o wiele mniej wspólnego ze swoimi starożytnymi poprzednikami. Archeologia traktowana jako samodzielna nauka, niezależna od źródeł pisanych, dostarcza jednak całkiem innego obrazu najwcześniejszej historii Chin. Jak zauważa Paul R. Goldin, materialne świadectwa, jakkolwiek przypadkowo odkrywane, „odsłoniły całe cywilizacje, których brak w źródłach pisanych”. Przez cały okres epoki brązu poprzedzający rządy dynastii Zhou, być może poza krótkim epizodem panowania władców rządzących z Erligang (dzis. Zhengzhou), Chiny stanowiły zbiór konkurujących ze sobą państw, przy czym Centralne Chiny i Syczuan miały własne, odrębne kultury. Przedstawiana w ramach tradycyjnej historiografii wizja odwiecznych, zjednoczonych Chin, za którą zdają się podążać autorzy projektu, w świetle współczesnych odkryć archeologicznych jawi się zatem jako nie
Źródło i licencja
Fragment artykułu Wikipedia — Projekt chronologiczny Xia-Shang-Zhou · historia autorów.
Tekst: CC BY-SA 4.0. Wydzielono fragment z dłuższego artykułu.