Jednakże nieco inna metodologia wyjmuje tamarynę plamkolicą z kladu 3 wyżej rozpatrywanych gatunków. Czas rozejścia się linii tamaryny cesarskiej z pozostałymi gatunkami oszacowano na 5,8–2,6 miliona lat temu. Tamaryna plamkolica oddzieliła się 4,8–1,8 miliona lat temu.
Badanie z 2023 wskazało natomiast następujący kladogram:
We wcześniejszych ujęciach do tego gatunku zaliczono S. pileatus (w randze podgatunku wraz z S. pileatus pluto) i populacje obecnie przypisywane nowo opisanemu gatunkowi S. kulina. Podawano różne liczby podgatunków tamaryny białowąsej. Najczęściej wyróżniano 3 podgatunki: podgatunek nominatywny opisany przez Spixa, podgatunek pluto, opisany przez Lonnberga w 1926, a część autorów wyróżniała jeszcze podgatunek pileatus opisany przez Saint-Hilaire’a i Deville’a w 1848 roku. Jednakże w 2001 Groves stwierdził, że podgatunek ten znacząco różni się od podgatunku nominatywnego i Saguinus mystax pluto, wobec czego zasługuje na wyróżnienie do innego gatunku. Autorzy Handbook of the Mammals of the World zauważyli jednak, że podgatunek ten zasiedla tereny pomiędzy zasięgiem podgatunku nominatywnego i podgatunku pluto, wobec czego wyodrębnienie go jako oddzielnego gatunku uznali za nielogiczne.