Pandemia COVID-19 w 2020 roku rozszerzyła debatę o uzależnienia gospodarcze od dostawców azjatyckich. Wysoki przedstawiciel UE Josep Borrell i komisarz Thierry Breton opublikowali wówczas wspólny artykuł na rzecz „zjednoczonej, odpornej i suwerennej Europy", wzywający do wzmocnienia odporności w obszarach zdrowia, technologii kluczowych, surowców krytycznych oraz przemysłu obronnego.
Inwazja Rosji na Ukrainę z lutego 2022 roku stała się głównym sprawdzianem koncepcji. W deklaracji wersalskiej z 11 marca 2022 roku Rada Europejska zobowiązała się do większej autonomii strategicznej w obronności, dostawach energii i gospodarce oraz do stopniowego odchodzenia od rosyjskiego gazu, ropy i węgla. W tym samym miesiącu zatwierdzono Strategiczny kompas UE jako pierwszą całościową ocenę wyzwań w obszarze bezpieczeństwa i obrony oraz plan zwiększenia zdolności szybkiego reagowania, wspólnych zamówień zbrojeniowych i mobilności wojskowej.