427–428..
Rola nieświadomości W modelu topograficznym nieświadomość ma centralne znaczenie – to właśnie w niej Freud lokuje źródła większości procesów psychicznych, zwłaszcza konfliktów wewnętrznych i mechanizmów obronnych. Treści nieświadome nie mogą zostać uświadomione bez uprzedniego przejścia przez mechanizmy cenzury, które filtrują i deformują ich przejawianie się w świadomości (np. poprzez sny, pomyłki, objawy nerwicowe)Freud Z., Objaśnianie marzeń sennych, przeł. R. Reszke, Wydawnictwo KR, Warszawa 2001..
Znaczenie kliniczne Model topograficzny stał się podstawą dla rozwoju techniki interpretacyjnej w psychoanalizie – analiza snów, analiza przejęzyczeń, wolne skojarzenia i analiza oporu opierają się na założeniu, że nieświadome treści mogą być pośrednio odsłonięte poprzez zjawiska dostępne w świadomości.