Reakcja Blanca, chlorometylowanie Blanca – reakcja pierścieni aromatycznych, formaldehydu i chlorowodoru prowadząca do podstawienia atomu wodoru w pierścieniu grupą (na zasadzie substytucji elektrofilowej). Jest zazwyczaj katalizowana chlorkiem cynku () lub innymi kwasami Lewisa.
class=skin-invert-image|bezramki|300px
Reakcja została opisana po raz pierwszy w 1898 r. przez włoskich chemików G. Grassiego i C. Masselliego, a później zbadana dokładniej przez , od nazwiska którego przyjęła swoją nazwę.
Mechanizm reakcji wiąże się z atomem tlenu formaldehydu, przez co na atomie węgla w grupie karbonylowej wykształca się ładunek dodatni, zwiększając jego elektrofilowość. Następnie jest on atakowany przez elektrony π pierścienia aromatycznego z wytworzeniem chlorocynkowej pochodnej alkoholu benzylowego, która ulega substytucji do docelowego związku:
class=skin-invert-image|bezramki|560px
W alternatywnym mechanizmie formaldehyd ulega protonowaniu, co także ułatwia atak związku aromatycznego na węgiel karbonylowy.