Na przełomie 1916 i 1917 roku władze okupacyjne dopuściły legalne funkcjonowanie organizacji młodzieżowych, co umożliwiło powstanie pierwszej oficjalnej drużynyMajka Jerzy: Kartki z historii i tradycji Związku Harcerstwa Polskiego (1918–1939).. W 1917 roku zarejestrowano 16. Zagłębiowską Drużynę Harcerską im. Tadeusza Kościuszki. Funkcję pierwszego drużynowego objął Wacław Brzeziński, a drużyna działała przy Szkole Powszechnej nr 1. Dnia 21 października 1917 roku w Zawierciu w Parku Bronisławów odbyło się pierwsze przyrzeczenie harcerskie, które złożyło 55 harcerzyAbramski Jerzy: Zawiercie. Studium monograficzne. Zawiercie 1994.. W listopadzie 1918 roku harcerze uczestniczyli w akcję rozbrajania wojsk niemieckich. W czasie wojny polsko-bolszewickiej w 1920 roku pełnili służbę w Harcerskim Biurze Informacyjno-PocztowymPiechowski Wacław: ZHP i Harcerstwo w Zawierciu w latach 1911–1939.. 10 lutego 1921 roku powstał Hufiec Harcerzy w Zawierciu, należący do Chorągwi Zagłębiowskiej. Pierwszym komendantem został Eugeniusz ModlińskiAbramski Jerzy: Zawiercie. Studium monograficzne. Zawiercie 1994.. W 1920 roku utworzono również Hufiec Harcerek – jego pierwszą komendantką była Leokadia GibkaPiechowski Wacław: ZHP i Harcerstwo w Zawierciu w latach 1911–1939.. Okres międzywojenny przyniósł dynamiczny rozwój ruchu.