Zakładem mleczarskim, w rozumieniu dekretu, była każda jednostka gospodarcza, która odbierała lub przetwarzała mleko i jego produkty na artykuły spożywcze pochodzenia mlecznego. Minister właściwy do spraw przemysłu i handlu określał, w drodze rozporządzenia:
wymagania dotyczące pomieszczeń, wyposażenia i urządzeń w zakładach mleczarskich, obowiązujące standardy technologiczne i metody produkcji różnych rodzajów przetworów mlecznych, rodzaje surowców, które mogą być wykorzystywane w procesie przetwórstwa mleka.
Inspektoraty mleczarskie z 1949 r. Na podstawie rozporządzenia Ministra Handlu Wewnętrznego z 1949 r. zmieniono podporządkowanie Inspektoratów MleczarskichRozporządzenie Ministra Handlu Wewnętrznego z dnia 31 marca 1949 r. w sprawie organizacji, zakresu działania i uprawnień inspektoratów mleczarskich oraz trybu pobierania opłat od zakładów mleczarskich. Dz. U. 1949 nr 21, poz. 145.. Inspektoraty zaczęły działać przy oddziałach okręgowych Centrali Spółdzielni Mleczarsko-Jajczarskich. Okręg działania inspektoratu mleczarskiego pokrywał się z okręgiem działania oddziału okręgowego.