Obowiązek rolniczego zagospodarowania użytków rolnych – miał na celu szybkie uruchomienie produkcji rolniczej po II wojnie światowej i przeciwdziałanie odłogowaniu ziemi. Regulacje z 1953 r. rozszerzyły i zaostrzyły ten obowiązek, podporządkowując użytkowanie ziemi zasadom gospodarki planowej i interesowi państwa. W efekcie stał się on narzędziem administracyjnej kontroli nad rolnictwem oraz ograniczenia swobody właścicieli gruntów.

Dekret z 1945 r. Dekret z 1945 r. mający moc ustawy, o przymusowym zagospodarowaniu użytków rolnych, był jednym z pierwszych aktów normatywnych władzy ludowej, mających na celu szybkie uruchomienie produkcji rolniczej na obszarach zniszczonych przez wojnęDekret z dnia 30 marca 1945 r. o przymusowym zagospodarowaniu użytków rolnych. Dz. U. 1945 nr 11, poz. 59.Ustawa Krajowej Rady Narodowej z dnia 3 stycznia 1945 r. o trybie wydawania dekretów z mocą ustawy. Dz. U. 1945 nr 1, poz. 1.Wiktor Pawlak, Obowiązek rolniczego wykorzystania gruntów rolnych, Rocznik Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny, 1983, Zeszyt 2..