Dominującym kierunkiem było bowiem nadawanie ziemi na własność, a nie jej czasowe oddawanie w posiadanie zależneWalerian Pańko, Dzierżawa gruntów rolnych, PWN, Warszawa 1975, s. 31–45..
Jednocześnie w pierwszych latach po zakończeniu II wojny światowej znaczne obszary gruntów rolnych pozostawały niezagospodarowane, zwłaszcza na tzw. Ziemiach Odzyskanych, co w praktyce prowadziło do występowania różnorodnych form faktycznego użytkowania ziemi, w tym dzierżaw o nieuregulowanym statusie prawnym. Mimo to ustawodawca Polski Ludowej początkowo nie traktował dzierżawy jako instrumentu polityki rolnej o znaczeniu systemowymAneta Suchoń, Prawna ochrona trwałości gospodarowania na dzierżawionych gruntach, Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu, Poznań 2006, s. 15–22..