1709 W bitwie pod Połtawą wojska cara Piotra I pokonały armię Karola XII; zwycięstwo to otworzyło Rosji drogę do umocnienia wpływów nad Bałtykiem (m.in. w Inflantach i Estonii) oraz zapoczątkowało upadek pozycji Szwecji jako mocarstwa. Rozpoczęto pierwsze wykopaliska w Pompejach i Herkulanum. Johann Friedrich Böttger (1682–1719) wraz z Ehrenfriedem Waltherem von Tschirnhausem (1651–1708) opracowali technologię wytwarzania porcelany.
Wydarzenia w Polsce 1701 W Birżach odnowiono i utrwalono sojusz między Augustem II a carem Piotrem I.
1702 24 maja wojska szwedzkie zajęły Warszawę (tzw. drugi potop szwedzki). 19 lipca Karol XII pokonał Augusta II w bitwie pod Kliszowem.
1703 Pomiędzy Polską a Rosją podpisany został układ w Jaworowie
1704 Szwedzi opanowali Kraków i Toruń. Konfederacja warszawska pod przewodnictwem prymasa Michała Radziejowskiego: pod presją Karola XII konfederaci pozbawili tronu Augusta II, a królem ogłoszono Stanisława Leszczyńskiego. Zwolennicy Augusta II zawiązali konfederację sandomierską w obronie Augusta II i zawarli sojusz z carem Piotrem I w Narwie, co wzmocniło wpływy rosyjskie w sprawach Rzeczypospolitej.