od 1689 r. rządził samodzielnie. Iwan V, przyrodni brat Piotra I, został wraz z nim carem Rosji do 1689 (zmarł 1696). Angielski kwakier William Penn (1644–1718) założył tolerancyjną religijnie i przyjazną rdzennym mieszkańcom kolonię Pensylwania. Założono w Lipsku pierwsze niemieckie czasopismo naukowe Acta Eruditorum. Jules Hardouin-Mansart ukończył budowę pałacu w Wersalu. W Rosji zniesiono dotychczasową hierarchię szlachty i bojarów (tzw. miestniczestwo), wprowadzając zasadę awansu za osobiste wyczyny i kompetencje.

1683 Rozpoczęła się V wojna austriacko-turecka pomiędzy Turcją a Austrią, Polską i Wenecją, a od 1686 r. również z Rosją. Wrzesień: Odsiecz wiedeńska. Jan III Sobieski został wezwany na pomoc przez cesarza Leopolda I. Wojska pod dowództwem Jana III Sobieskiego i Karola Lotaryńskiego odparły siły osmańskie. Armia turecka dowodzona przez Karę Mustafę została rozgromiona pod Kahlenbergiem, a ekspansja islamu w Europie została zatrzymana. Brandenburgia założyła na Złotym Wybrzeżu (dzisiejsza Ghana) twierdzę Groß Friedrichsburg, pierwszą niemiecką osadę w Afryce. Zmarł Jean-Baptiste Colbert, francuski mąż stanu, przedstawiciel merkantylizmu. Chiny zajęły Formozę. Zmarł Guarino Guarini, włoski architekt baroku (ur.