Reprezentacja Południowej Afryki w szachach – drużyna męska (w przypadku olimpiad drużyna open) reprezentująca Południową Afrykę w szachowych rozgrywkach międzynarodowych.
Historia W 1958 roku Południowa Afryka zadebiutowała na olimpiadzie szachowej, zajmując wówczas 27. miejsce. Był to jednocześnie najwyższy wynik reprezentacji w historii występów na turniejach olimpijskich; drugim najlepszym rezultatem była 36. pozycja w 1968 roku. Z kolei w latach 1966 i 1970 południowoafrykańska drużyna została sklasyfikowana na 43. miejscu. W 1974 roku na trzy rundy przed końcem turnieju olimpijskiego Południowa Afryka została wykluczona ze struktur FIDE i wyniki południowoafrykańskiej reprezentacji z rundy finałowej zostały wówczas zakwalifikowane jako mecze towarzyskie. Przyczyną wykluczenia była południowoafrykańska polityka apartheidu, a Południowa Afryka wróciła do rozgrywek olimpijskich dopiero w 1992 roku. Południową Afrykę na turniejach olimpijskich reprezentował jeden arcymistrz – Kenny Solomon. Najwięcej partii (120) w barwach Południowej Afryki na olimpiadach rozegrał natomiast Watu Kobese, który reprezentował kraj na dwunastu turniejach olimpijskich. Ponadto reprezentacja Południowej Afryki dwukrotnie grała na mistrzostwach świata. Zespół ten uczestniczył także w mistrzostwach Afryki i igrzyskach afrykańskich.