Wideoesej – forma eseju prezentowana w postaci filmu lub nagrania wideo, najczęściej poświęcona analizie dzieł kultury, mediów lub zjawisk społecznych. Rozwój platform internetowych, takich jak YouTube, przyczynił się do wzrostu popularności tej formy w XXI wieku. Wideoesej umożliwia bezpośrednie wykorzystanie fragmentów materiałów audiowizualnych, co odróżnia go od tradycyjnego eseju pisanego.
Początki wideoeseju Prekursorem wideoeseju jest esej filmowy, spopularyzowany w latach 50. i 60. XX wieku. Esej filmowy koncentruje się na analizie tematu lub idei związanej z dziełem kultury, często odchodząc od przedstawiania głównej fabuły. Termin ten bywa również stosowany wobec filmów łączących narrację eseistyczną z materiałem audiowizualnym ilustrującym wypowiedź narratora. Eseje filmowe często łączą cechy filmu dokumentalnego i . Za twórców związanych z esejem filmowym uznawani są między innymi Dziga Wiertow i Chris Marker. Jean-Luc Godard określał część swoich późniejszych filmów mianem „esejów filmowych”.