mały|Kryształowa czaszka ze zbiorów Muzeum Brytyjskiego, rozpoznana jako wyrób nowożytny – przykład rzekomo prekolumbijskiego artefaktu Pseudoarcheologia (także: archeologia fantastyczna, archeologia alternatywna, ) – zespół twierdzeń, praktyk i narracji o przeszłości, które posługują się językiem lub rekwizytami archeologii, lecz odrzucają, ignorują albo błędnie stosują jej metody badawcze. Zalicza się do niej interpretacje artefaktów, stanowisk i przekazów historycznych przedstawiane jako odkrycia naukowe mimo braku odpowiedniej dokumentacji, weryfikowalności, kontroli źródeł i recenzji naukowej.
Pseudoarcheologia nie jest jedną szkołą ani spójną teorią. Obejmuje m.in. hipotezy o zaginionych cywilizacjach, skrajny dyfuzjonizm, interpretacje religijne i ezoteryczne, twierdzenia o starożytnych astronautach, fałszerstwa, mistyfikacje oraz nadinterpretacje realnych znalezisk. Wspólny jest nie temat, lecz sposób argumentacji: podporządkowanie dowodów wcześniej przyjętej tezie, selekcja danych i przedstawianie braku akceptacji naukowej jako skutku spisku lub konserwatyzmu środowiska akademickiego.