Historia Pierwsze koncepcje rakiet wielokrotnego użytku opracowywał Wernher von Braun w latach 1948–1956. Program Space Shuttle (1981–2011, 135 misji) był pierwszym wdrożeniem systemu wielokrotnego użytku, ale nie spełnił oczekiwań ekonomicznych. Późniejsze projekty (Energia II, X-33, Skylon) nie doczekały się realizacji.
Przełom nastąpił w grudniu 2015, gdy Falcon 9 jako pierwszy człon orbitalny wylądował pionowo, a w marcu 2017 użyto go ponownie. W kolejnych latach dołączyły New Glenn i Chang Zheng 10B. Roskosmos rozwija swój własny system Amur, a ESA program Themis. Chiny planują odzyskiwalne warianty Chang Zheng 9 i 10.
Lista rakiet nośnych wielokrotnego użytku + Istniejące Pojazd Kraj Element Lądowanie Status Space Shuttle NASA orbiter, dopalacze poziome / spadochrony Falcon 9 SpaceX pierwszy stopień VTVL Falcon Heavy SpaceX stopnie boczne VTVL Starship SpaceX oba stopnie chwytanie New Glenn Blue Origin pierwszy stopień VTVL X-37 pojazd poziome Dragon SpaceX kapsuła spadochrony Starliner Boeing kapsuła spadochrony Chang Zheng 10B CALT pierwszy stopień VTVL + Planowane Pojazd Kraj Start Neutron / Rocket Lab 2026 Terran R Relativity Space 2026 Miura 5 PLD Space 2026 Amur Roskosmos 2030 Chang Zheng 9 CALT 2033 NGLV ISRO 2033
Przypisy
Kategoria:Rakiety nośne Kategoria:Statki kosmiczne