Powstanie pomnika wpisywało się w prowadzoną w okresie faszystowskim politykę wykorzystywania pamięci o wojnie i przyłączeniu ziem dawnej monarchii habsburskiej do państwa włoskiego.
Opis Monument składa się z monumentalnej grupy pięciu męskich postaci o klasycyzujących formach. Trzej wojownicy podtrzymują umierającego towarzysza, natomiast piąta postać osłania grupę uniesioną okrągłą tarczą. U stóp figur przedstawiono elementy antycznego uzbrojenia, w tym hełm i pancerz. Kompozycja stanowi alegorię ofiary żołnierza oraz solidarności walczących.
Rzeźby wykonano z brązu, natomiast masywny cokół z białego kamienia istryjskiego. Cały pomnik ma około 11 m wysokości, 4,5 m długości i 6 m szerokości. Monument reprezentuje klasycyzującą sztukę publiczną okresu międzywojennego, wykorzystującą formy nawiązujące do przedstawień antycznych wojowników.
Na przedniej części cokołu umieszczono inskrypcję:
Określenie I wojny światowej jako „wojny wyzwoleńczej” odnosiło się do włoskiej interpretacji konfliktu jako zakończenia procesu zjednoczenia państwa i przyłączenia Triestu, należącego wcześniej do Austro-Węgier, do Włoch.