Jacobus Mattheüs de Kempenaer (ur. 6 lipca 1793 w Amsterdamie, zm. 12 lutego 1870 w Arnhem) – holenderski polityk i prawnik, premier Holandii (1848–1849).

Życiorys Urodził się 6 lipca 1793 w Amsterdamie. Był synem Pietera Pamy de Kempenaera i Susanny Weveringh. Pochodził z rodziny kupieckiej, należał do Holenderskiego Kościoła Reformowanego. Początkowo zgodnie z życzeniami rodziców kształcił się w zakresie teologii, ostatecznie podjął jednak studia prawnicze. Pracował następnie w zawodzie, w 1816 założył własną kancelarię.

Z czasem zaangażował się w działalność polityczną. Od 1833 był członkiem rady miejskiej Arnhem. Między 1841 a 1844 był deputowanym Stanów Prowincjonalnych Geldrii. Przez kilka kadencji zasiadał w izbie niższej Stanów Generalnych, po raz pierwszy wszedł do niej w 1840. Odegrał istotną rolę w gruntownej reformie konstytucji, która położyła podwaliny pod rozwój holenderskiej demokracji parlamentarnej (1848). Stał na czele rady ministrów (1848–1849). Kierowany przez niego rząd upadł jednak ostatecznie po konflikcie z królem Wilhelmem III. Był także ministrem spraw wewnętrznych (1848–1849). Pierwotnie liberał, stopniowo stał się zwolennikiem bardziej konserwatywnej polityki. W 1848 odznaczony Orderem Lwa Niderlandzkiego (kolejno jego Komandorią oraz Krzyżem Wielkim). Ławy krajowego parlamentu opuścił w 1860.