Rezydent może również utracić status w państwie, które go przyznało, jeżeli przez sześć lat nie przebywa na jego terytorium, chyba że prawo tego państwa przewiduje odpowiedni wyjątek.

Dyrektywa zobowiązuje państwa członkowskie do ustanowienia uproszczonej procedury ponownego uzyskania statusu dla osób, które utraciły go wskutek długotrwałego pobytu poza Unią lub w związku z uzyskaniem statusu w innym państwie członkowskim.

Stosowanie W drugim sprawozdaniu dotyczącym wdrażania dyrektywy, opublikowanym w 2019 r., Komisja Europejska stwierdziła, że unijny status rezydenta długoterminowego pozostawał stosunkowo mało znany i był wykorzystywany w mniejszym stopniu niż krajowe formy stałego pobytu. Komisja wskazała również na różnice w transpozycji przepisów, dodatkowe warunki stawiane przez część państw, wysokie opłaty administracyjne oraz praktyczne przeszkody w korzystaniu z mobilności między państwami członkowskimi.

Według analizy Komisji liczba zezwoleń na pobyt rezydenta długoterminowego wydanych na podstawie prawa Unii wzrosła z około 1,2 mln w 2008 r. do około 3,1 mln w 2017 r., lecz krajowe statusy stałego pobytu pozostawały znacznie częstsze.