U niektórych pacjentów nie stwierdzano uszkodzenia tkanek ani choroby układu somatosensorycznego wystarczających do wyjaśnienia nasilenia i rozległości bólu, natomiast badania wskazywały na zmienione przetwarzanie bodźców nocyceptywnych.
W 2016 roku Eva Kosek i współpracownicy zaproponowali wprowadzenie trzeciego mechanistycznego określenia takich stanów bólowych. Rozważano między innymi terminy nociplastic, algopathic i nocipathic. W 2017 roku Międzynarodowego Towarzystwa Badania Bólu (IASP) przyjęło termin nociplastic pain i włączyło go do swojej terminologii.
Termin został wprowadzony jako opis mechanizmu bólu, a nie jako nazwa odrębnej choroby.
Mechanizm Mechanizmy prowadzące do bólu nocyplastycznego nie zostały w pełni poznane. W badaniach wskazuje się na zmienione przetwarzanie sygnałów nocyceptywnych w obwodowym i ośrodkowym układzie nerwowym, zwiększoną reaktywność układu nocyceptywnego oraz zaburzenia mechanizmów modulujących i hamujących ból.