Płochacz halny (Prunella collaris) – gatunek małego, przeważnie osiadłego ptaka z rodziny płochaczy (Prunellidae).

Występowanie Zamieszkuje wysokie góry południowej i środkowej Europy, północno-zachodniej Afryki i Azji aż po Japonię i Tajwan. W sezonie lęgowym spotykany zwykle w przedziale wysokości 1800–5000 m n.p.m. Zasadniczo osiadły, zimą przemieszcza się jedynie w niższe partie gór i koczuje na niedalekie odległości. Preferowany biotop wyznacza jednocześnie nieciągły obszar występowania tego gatunku.

W Polsce skrajnie nieliczny ptak lęgowy (w latach 2013–2015 jego liczebność szacowano na 200–800 par lęgowych). Jeden z najbardziej wysokogórskich gatunków krajowej awifauny. Występuje punktowo w Karpatach i Sudetach. Najliczniejsza populacja znajduje się w Tatrzańskim Parku Narodowym na wysokości od 1200 do 2250 m n.p.m. – zwłaszcza w Dolinie Pięciu Stawów Polskich, ponadto w Dolinie Gąsienicowej i kotle Morskiego Oka. Mniej liczne stanowisko znajduje się na Babiej Górze, gdzie około 10 par lęgowych wyprowadza młode. Kilka do kilkunastu par gniazduje w Karkonoszach i prawdopodobnie w Bieszczadach, gdzie obserwuje się go w okresie lęgowym (brak dowodów na wyprowadzanie tam lęgów). Wyjątkowo parę razy widziano go wiosną i zimą poza miejscami lęgowymi pod Łodzią i na Kielecczyźnie.