Chmura gazu po pokonaniu 10 km osiągnęła szerokość 8 km i wysokość 10–15 m. Wojska rosyjskie w tym czasie nie miały na wyposażeniu masek przeciwgazowych, w wyniku użycia gazów Rosjanie ponieśli olbrzymie straty. Komendantem twierdzy był generał major Imperium Rosyjskiego pochodzenia polskiego Mikolaj Brżozowski.
Podczas I wojny światowej w randze podporucznika w Twierdzy Osowiec służył Władysław StrzemińskiZ. Karnicka, Kalendarium życia i twórczości oraz N. Strzemińska, Władysław Strzemiński – człowiek i artysta, w: Władysław Strzemiński w setną rocznicę urodzin 1893-1952, red. J. Janik, Z. Karnicka, J. Ładnowska, Łódź 1993, s. 61–93; 49-58..
Atak umarłych
Po bombardowaniu armia pruska licząca ponad 7 tysięcy ludzi poprowadziła natarcie na twierdzę, nie spodziewając jakiegokolwiek oporu. Gdy dotarli do pozycji Rosjan, ci przeprowadzili kontruderzenie pozostałymi przy życiu żołnierzami, których liczba szacowana jest na 60–100 (ponad 800 zginęło wskutek bombardowania). Niemcy wpadli w panikę z powodu pojawienia się Rosjan, którzy kaszleli krwią i kawałkami własnych płuc, gdy kwas solny utworzony przez mieszankę gazowego chloru i wilgoci w ich płucach zaczął rozpuszczać ich ciała. Niemcy wycofali się, biegnąc tak szybko, że wpadli we własne pułapki z drutu kolczastego.