Autorem tekstu był Jan Lam, muzykę skomponował Wilhelm Czerwiński.
XX wiek i współcześnie Okres I wojny światowej mały|My, pierwsza brygada w wykonaniu Stanisława Ratolda-Zadarnowskiego (1893 - 1926) mały|Hej strzelcy wraz – Polska Kapela Wojskowa, 1922 W czasie powstania wielkopolskiego (1918–1919), powstań śląskich (1919–1921), plebiscytów po I wojnie światowej oraz bezpośrednio po II wojnie światowej bardzo popularną pieśnią była Rota Marii Konopnickiej. Powstała w 1908 roku na znak protestu autorki przeciwko germanizacji ludności polskiej w zaborze pruskim. Muzykę skomponował w roku 1910 Feliks Nowowiejski. Po raz pierwszy pieśń ta została odśpiewana w Krakowie w 1910 roku na uroczystościach związanych z pięćsetną rocznicą bitwy pod Grunwaldem.
Z czasów pierwszej wojny światowej pochodzi pieśń patriotyczna polskich legionów – Pierwsza Brygada, w okresie międzywojennym traktowana w środowiskach piłsudczykowskich niemal na równi z hymnem państwowym. Z legionami związany jest też hymn piechoty Szara piechota. Hymnem największej polskiej organizacji paramilitarnej – Związku Strzeleckiego w XX-leciu międzywojennym była pieśń „Hej strzelcy wraz”.