świadczeń emerytalno-rentowych, gdy ich wartość realna znacząco spadła wskutek zmian makroekonomicznych; zobowiązań cywilnoprawnych, gdy strony umowy lub sąd uznają konieczność przywrócenia równowagi ekonomicznej po zmianie warunków gospodarczychSAOS, Wyrok K 23/95 (1995-11-20) – rewaloryzacja świadczeń, System Analizy Orzeczeń Sądowych, [dostęp 2025-11-21].; oszczędności i depozytów, zwłaszcza w kontekście historycznych reform walutowychA. Wiktorow, Zabezpieczenie emerytalne w Polsce po transformacji ustrojowej, Acta Universitatis Wratislaviensis [dostęp 2025-11-21]..
Kontekst prawny i regulacyjny Zgodnie z ustawą z 17 października 1991 roku o rewaloryzacji emerytur i rent, świadczenia te mogą być jednorazowo przeliczane w celu przywrócenia ich realnej wartości.
Orzecznictwo sądowe także dopuszcza rewaloryzację świadczeń pieniężnych w długoterminowych zobowiązaniach, jeżeli pierwotne warunki stały się rażąco niezgodne z zasadami współżycia społecznego.