Starożytny Izrael – starożytne państwo żydowskie istniejące do 722 r. p.n.e. na Bliskim Wschodzie (tereny dzisiejszego Izraela i Jordanii).

Biblijna etnogeneza Historia biblijna thumb|right|Wybrane hipotetyczne trasy wyjścia Izraelitów z Egiptu Według tradycyjnych Żydów i chrześcijan historyczne i religijne dzieje Izraela to ta sama historia, którą opisuje Biblia. Wywodzą oni początki narodu żydowskiego od momentu, gdy Bóg Jahwe zawarł przymierze z Abrahamem.

Od tej pory, na znak przymierza z Bogiem, potomkowie Abrahama obrzezują napletki prąci. Według Biblii Abrahamowi, gdy miał sto lat, urodził się syn Izaak. Następnie, Izaakowi urodził się syn Jakub. I to właśnie Jakubowi Bóg zmienił imię na Izrael. Stąd wszyscy potomkowie Jakuba to właśnie naród Izraela. Jakubowi urodzili się synowie: Ruben, Symeon, Lewi, Juda, Dan, Neftali, Gad, Aser, Issachar, Zabulon, Józef, Beniamin. Jest to 12 plemion Izraela.

Osiedlenie w Kanaanie Historia narodu Izraela rozpoczyna się w momencie, gdy w krainie Kanaan nad Morzem Śródziemnym osiedliły się koczownicze plemiona Izraelitów, z których co najmniej część przybyła z Egiptu pod wodzą Mojżesza. Miało to miejsce prawdopodobnie w II poł.