Fonetyka i pisownia Do głównych różnic w stosunku do języka polskiego należą: zachowanie iloczasu samogłosek zanik samogłosek nosowych zgłoskotwórcze r i l (sonanty) wprowadzenie rozróżnienia między dźwięcznym laryngalnym h [] a bezdźwięcznym welarnym ch [] (po tym jak w XV-XVI w. pierwotne g przeszło w h: główny to ).
Do zapisu języka czeskiego stosuje się zmodyfikowany alfabet łaciński. Czeska liczy 42 litery:
Aa Áá Bb Cc Čč Dd Ďď Ee Éé Ěě Ff Gg Hh CHch Ii Íí Jj Kk Ll Mm Nn Ňň Oo Óó Pp Qq Rr Řř Ss Šš Tt Ťť Uu Úú Ůů Vv Ww Xx Yy Ýý Zz Žž
Znaki diakrytyczne to kreseczka (), kółko () i daszek (, ť i ď to również litery z daszkami – majuskuły to Ť i Ď).
Kreseczka nad samogłoską oznacza długość (iloczas). Ů wymawiane jest identycznie jak ú, ale ů nie pojawia się na początku wyrazów, a ú pojawia się w środku tylko w wyrazach obcych i złożeniach. I i y oraz í i ý wymawia się jednakowo, z jednym wyjątkiem: t, d, n w wyrazach rdzennie czeskich przed i i í wymawia się jak ť, ď, ň. Ny, ný oraz ni i ní w wyrazach obcych wymawia się możliwie twardo, w sposób trudny dla Polaka, jak w angielskim – kolano. Również si, zi, ci wymawia się możliwie twardo, jak w wyrazach sinus, bezimienny, cirrus. Czeskie samogłoski krótkie i długie zazwyczaj odpowiadają pod względem barwy polskim (zobacz [], [], []).