linia Bejrut – Damaszek, Kolej Transandyjska Los Andes – Mendoza).
Najstarsze koleje zębate publicznego użytku: Mount Washington Cog Railway Vitznau-Rigi-Bahn Budapesti Fogaskerekű Vasút – 1874 Kahlenbergbahn – 1874-1922 Rorschach-Heiden-Bergbahn – 1875 Drachenfelsbahn – 1883 Trem do Corcovado – 1884 Filderbahn – 1884 Harzer Schmalspurbahnen Assmannshausener Niederwaldbahn – 1885-1917
W 1891 r. parowa osiągnęła nie pobity dotąd rekord wysokości kolei zębatych: 4300,7 m n.p.m. Kolej istnieje do dzisiaj, ma trakcję spalinową i używa szyny Abta (maksymalne nachylenie 25%). W latach 90. XIX w. pojawiły się też pierwsze koleje zębate zelektryfikowane prądem trójfazowym, obie w Szwajcarii: w 1897 – Gornergrat-Bahn, a w 1898 – Jungfraubahn.
W XX w. dokonana została konwersja kilku kolei linowo-terenowych na technologię zębatą. Wiele kolei zębatych podzieliło los funikularów i uległo likwidacji wraz z nadejściem epoki dominacji samochodu. Niejednokrotnie zastępowano też je napowietrznymi kolejami linowymi, najchętniej kolejami o ruchu ciągłym.
Kwestie techniczne Szyna zębata Najczęściej spotykane rodzaje szyny zębatej są następujące: