Palczak madagaskarski, palczak, aj-aj (Daubentonia madagascariensis) – gatunek ssaka naczelnego, jedynego współcześnie żyjącego przedstawiciela rodziny palczakowatych (Daubentoniidae), blisko spokrewniony z większym od niego, wymarłym Daubentonia robusta.

Palczak jest największym z naczelnych, które prowadzą nocny tryb życia.

Taksonomia Gatunek po raz pierwszy naukowo opisał w 1788 roku niemiecki przyrodnik Johann Friedrich Gmelin nadając mu nazwę Sciurus madagascariensis. Miejsce typowe według oryginalnego opisu to południowo-zachodni Madagaskar (). Gmelin swój opis oparł na „Le Aye-aye” Pierre’a Sonnerata z 1782 roku.

Wschodnie i północno-zachodnie populacje D. madagascariensis różnią się wyraźnie wielkością ciała, przy czym osobniki na wschodzie są zwykle większe.

Autorzy Illustrated Checklist of the Mammals of the World uznają ten takson za gatunek monotypowy.

Etymologia Daubentonia: Louis Jean Daubenton (1716–1800), francuski przyrodnik. madagascariensis: Madagaskar, od Madageiscar, bazwy która jest prawdopodobnie XIII-wiecznym zniekształceniem Mogadiszu (perska siedziba króla Maq’ad is-Shah), somalijskiego portu, z którym Marco Polo pomylił wyspę.