W okolicach VII wieku, kiedy pojawiło się Breviarium Apostolorum zaczęła się rozwijać legenda o pobycie Jakuba na półwyspie Iberyjskim. Miał on tam się udać na prośbę Jezusa, z błogosławieństwem Maryi, jednak nie odniósł tam sukcesów duszpasterskich. Miał wówczas otrzymać widzenie Maryi, która prosiła by zbudował jej sanktuarium Matki Bożej na Kolumnie. W IX wieku rozwinęła się legenda grobu apostoła w Santiago de Composteli, według której pustelnikowi Pelagiuszowi miał się objawić Jakub i poinformować go o położeniu jego zwłok.

Kult w Polsce thumb|Święty Jakub Apostoł adoruje Najświętszą Maryję Pannę Kult św. Jakuba wprowadzili, za czasów panowania Kazimierza Odnowiciela, benedyktyni pochodzący z Leodium (obecnie Liège ). W XI wieku było 15 kościołów pod jego wezwaniem. Według Jana Łaskiego było w diecezji gnieźnieńskiej 28 kościołów pod wezwaniem św. Jakuba. W XVI wieku, w Krakowie, na Kazimierzu, była szkoła św. Jakuba.

W diecezji krakowskiej w XV wieku było 28 kościołów, najstarsze pochodzą z XI-XII, większość z XIII wieku. Najstarsze wizerunki św. Jakuba pochodzą z XV wieku. W 2008 roku były 164 kościoły i kaplice pod wezwaniem św. Jakuba. Wizerunków Świętego zanotowanych w Katalogach Zabytków jest ok. 120.