thumb|Heloiza i Abelard Heloiza (, ; ur. ok. 1098, zm. 16 maja 1164 w Ferreux-Quincey) – francuska zakonnica, ksieni klasztoru Parakleta. Znana z romantycznego związku z filozofem Piotrem Abelardem i udziału w jego burzliwych losach. Abelard i Heloiza pozostawili po sobie obszerny zbiór , Heloiza jest także współautorką dzieła Problemata Heloisae. Jako przełożona Argenteuil i ksieni klasztoru Parakleta zasłynęła dużymi zdolnościami administracyjnymi i wielką pobożnością. Matka Astrolabiusza.
Życiorys Urodziła się około 1098 roku jako córka Hersenty. Podstawowe wykształcenie odebrała w szkole klasztornej w Argenteuil. Następnie studiowała sztuki wyzwolone oraz teologię w szkole katedralnej Notre-Dame, dzięki protekcji swojego wuja Fulberta, który był kanonikiem paryskim. W XII wieku była to sytuacja niespotykana, by w kobieta uczyła w tej szkole.